ലോക രാഷ്ട്രീയത്തിൽ വലിയ യുദ്ധങ്ങളും ചാരപ്രവർത്തികളും ഒക്കെ നമ്മൾ കേട്ടിട്ടുണ്ട്. എന്നാൽ വിചിത്രമായ ഒരു മൃഗത്തെ മുൻനിർത്തി ഒരു രാജ്യം ലോകം മുഴുവൻ തങ്ങളുടെ സ്വാധീനം ഉറപ്പിച്ചു എന്ന് പറഞ്ഞാൽ നിങ്ങൾ വിശ്വസിക്കുമോ?
അതെ, ചൈന എന്ന വൻശക്തി തങ്ങളുടെ നയതന്ത്ര ബന്ധങ്ങൾ നിയന്ത്രിക്കാൻ ഉപയോഗിക്കുന്ന ഏറ്റവും മാരകവും എന്നാൽ കാണാൻ ഏറെ ഭംഗിയുള്ളതുമായ ഒരു ആയുധമുണ്ട്—അതാണ് ഭീമൻ പാൻഡകൾ. ലോകം ഇതിനെ വിളിക്കുന്നത് 'പാൻഡാ ഡിപ്ലോമസി' എന്നാണ്.
നമുക്ക് ഒരല്പം പിന്നിലേക്ക് സഞ്ചരിക്കാം. 1972-ൽ അമേരിക്കൻ പ്രസിഡന്റ് റിച്ചാർഡ് നിക്സൻ ചൈന സന്ദർശിച്ച ആ ചരിത്ര നിമിഷം. വർഷങ്ങളായി ശത്രുതയിലായിരുന്ന ഇരു രാജ്യങ്ങളും തമ്മിലുള്ള മഞ്ഞുരുകാൻ തുടങ്ങിയത് ചൈന അമേരിക്കയ്ക്ക് നൽകിയ ഒരു സമ്മാനത്തോടെയാണ്—'ലിംഗ്-ലിംഗ്', 'സിംഗ്-സിംഗ്' എന്നീ രണ്ട് പാൻഡകൾ.
ഒറ്റരാത്രികൊണ്ട് അമേരിക്കൻ ജനതയുടെ ഹൃദയം കീഴടക്കാൻ ഈ പാൻഡകൾക്ക് കഴിഞ്ഞു. ചൈനയെക്കുറിച്ചുള്ള ലോകത്തിന്റെ നെഗറ്റീവ് ഇമേജ് മാറ്റിയെടുക്കാൻ ഈ നിഷ്കളങ്കരായ ജീവികൾക്ക് സാധിച്ചു എന്നതാണ് ഇതിന്റെ പിന്നിലെ രഹസ്യം.
പക്ഷേ, കഥ ഇവിടെയൊന്നും തീരുന്നില്ല. ഇതൊരു വെറും സമ്മാനമല്ല, മറിച്ച് ചൈനയുടെ ബുദ്ധിപരമായ ഒരു ബിസിനസ്സ് തന്ത്രം കൂടിയാണ്. 1980-കൾക്ക് ശേഷം ചൈന പാൻഡകളെ ആർക്കും സ്വന്തമായി കൊടുക്കാറില്ല. പകരം ഒരു നിശ്ചിത കാലത്തേക്ക് വാടകയ്ക്ക് നൽകുകയാണ് ചെയ്യുന്നത്.
നിങ്ങൾക്ക് കേൾക്കുമ്പോൾ അത്ഭുതം തോന്നാം, ഒരു ജോടി പാൻഡകളെ ഒരു മൃഗശാലയിൽ എത്തിക്കണമെങ്കിൽ ആ രാജ്യം ചൈനയ്ക്ക് പ്രതിവർഷം ഏകദേശം ഒരു മില്യൺ യു.എസ് ഡോളർ വരെ വാടകയായി നൽകണം അതായത് ഏകദേശം 9.45 കോടിയോളം രൂപ.
അതും പോരാഞ്ഞ്, ഈ വിദേശ മണ്ണിൽ വെച്ച് പാൻഡകൾക്ക് കുഞ്ഞുങ്ങൾ ഉണ്ടായാൽ, ആ കുഞ്ഞുങ്ങളും ചൈനയുടെ മാത്രം സ്വന്തമായിരിക്കും. അവയ്ക്ക് പ്രായമാകുമ്പോൾ ചൈനയിലേക്ക് തന്നെ തിരികെ അയക്കുകയും വേണം.
ഈ തുക മുഴുവൻ പാൻഡകളുടെ സംരക്ഷണത്തിനാണ് ഉപയോഗിക്കുന്നത് എന്നാണ് ചൈന പറയുന്നത്. എന്നാൽ, ഈ പാൻഡകളെ സ്വന്തമാക്കുന്ന മൃഗശാലകളിലേക്ക് സന്ദർശകരുടെ ഒരു വൻ ഒഴുക്ക് തന്നെ ഉണ്ടാകാറുണ്ട്. അത് ആ രാജ്യങ്ങളിലെ വിനോദസഞ്ചാര മേഖലയ്ക്ക് വലിയ ലാഭമുണ്ടാക്കുന്നു. അതുകൊണ്ടുതന്നെ പല രാജ്യങ്ങളും വലിയ തുക നൽകിയും പാൻഡകളെ സ്വന്തമാക്കാൻ ക്യൂ നിൽക്കുകയാണ്.
എന്നാൽ ഈ നാടകത്തിന് ഒരു മറുപുറം കൂടിയുണ്ട്. ചൈനയിലെ സാധാരണ ജനങ്ങൾക്കിടയിൽ ഇതിനെതിരെ വലിയ അമർഷം പുകയുന്നുണ്ട്. സ്വന്തം രാജ്യത്തിന്റെ അഭിമാനമായ പാൻഡകളെ രാഷ്ട്രീയ നേട്ടങ്ങൾക്കായി വിദേശത്തേക്ക് കയറ്റി അയക്കുന്നതിനോട് അവർക്ക് യോജിപ്പില്ല.
സ്വന്തം നാട്ടിലെ പാവപ്പെട്ട ജനങ്ങളുടെ ക്ഷേമത്തിന് കൊടുക്കാത്ത പ്രാധാന്യം മൃഗങ്ങൾക്കും അവയുടെ വിദേശ യാത്രകൾക്കും സർക്കാർ നൽകുന്നു എന്നൊരു ശക്തമായ വിമർശനം ചൈനയ്ക്കുള്ളിൽ തന്നെയുണ്ട്.
കൂടാതെ, ഏതെങ്കിലും രാജ്യവുമായി ചൈനയ്ക്ക് രാഷ്ട്രീയമായ അഭിപ്രായവ്യത്യാസങ്ങൾ ഉണ്ടായാൽ, അവർ ആ രാജ്യത്തിന് നൽകിയ പാൻഡകളെ പെട്ടെന്ന് തിരികെ വിളിക്കാറുണ്ട്. ഇത് ചൈനയുടെ ഒരു ഭീഷണിയുടെ സ്വരമായിട്ടാണ് ലോകം കാണുന്നത്.
ചുരുക്കത്തിൽ, നമ്മൾ കാണുന്ന ആ പാവത്താൻ പാൻഡകൾ വെറുമൊരു മൃഗശാലയിലെ കാഴ്ചവസ്തു മാത്രമല്ല. അവ ലോക രാഷ്ട്രീയത്തിലെ വലിയ കരുനീക്കങ്ങളുടെ ഭാഗമാണ്. ഒരു ജനതയുടെ മനസ്സ് കീഴടക്കാനും കോടികളുടെ ബിസിനസ്സ് നടത്താനും ചൈന ഉപയോഗിക്കുന്ന ഏറ്റവും ശക്തമായ നയതന്ത്രമാണ് പാൻഡാ ഡിപ്ലോമസി.